17 Ağustos Marmara depreminin 10. yıldönümünde İnşaat Mühendisleri Odası, geçen yıl olduğu gibi yine Gölcük’teydi. Yüzlerce inşaat mühendisi Türkiye’nin farkı kentlerinden yola çıkarak Gölcük’te buluştu. İnşaat mühendisleri Gölcük’te gerçekleştirilen ve kamu kurumları, meslek odaları, sivil toplum kuruluşlarının destek verdiği etkinliklere katıldı. Anma etkinlikleri çerçevesinde fotoğraf sergisi, arama kurtarma malzeme sergisi, su altı dalışı, tiyatro gösterisi, engellilerin yer aldığı tenis turnuvası, ödül töreni ve panel düzenlendi.
 

Akşam saatlerine yayılan etkinliklerin sonuncusu ise depremin olduğu an; saat: 03.02’de Gölcük Deprem Anıtı’nın önünde gerçekleştirildi. İnşaat mühendisleri saat 03.02’de sirenler eşliğinde saygı duruşunda bulundu; denize çelenkler bırakıldı. Burada toplanan kalabalığa İnşaat Mühendisleri Odası Başkanı Serdar Harp ve Gölcük Belediye Başkanı Mehmet Ellibeş seslendi. Harp konuşmasında, İnşaat Mühendisleri Odası’nın deprem duyarlılığı sağlanana, deprem önlemleri eksiksiz alınana, mevzuatta gerekli değişiklikler yapılana kadar depremin yıldönümünde Gölcük’e olmaya devam edeceğinin altını çizdi.

On binlerce insanımızın canına, malına kast eden, ülke ekonomisinde milyarca liralık kayba yol açan 1999 depremlerinin üzerinden 10 yıl geçmiş olmasına rağmen ne toplumsal yaşamda bir farklılık yaratılmış ne de mevzuatta köklü, kalıcı değişiklikler gerçekleştirilmiştir.

Türkiye nüfusunun yüzde 98’i deprem tehlikesi altında yaşayan bir ülkede, depreme karşı önlem almamak cinayettir. Deprem, ülkemizin önemli ve yakıcı sorunudur ancak ne ilginç ki bu gerçeklik siyasi iktidar tarafından yok sayılmaktadır. Başta okul, hastane, öğrenci yurtları gibi kamu binaları olmak üzere tüm yapılarda güçlendirme çalışmaları yetersizdir; yüz binlerce insanımızın can ve mal güvenliği deprem tehdidi altındadır; Türkiye her geçen gün büyük trajediye yaklaşmaktadır.

Ülkemizde konutların % 40’ı kaçak ya da ruhsatsızdır; yapı kullanma izin belgesi baz alınırsa bu oran % 67’e çıkmaktadır. Bina stokunun % 10’unun yenilenmesi, % 30’unun onarılması gerekmekte, konutların % 40’ının oturulabilir olmadığını göstermektedir. Bu, olası bir depremde felakete davetiye çıkarmaktır.

Buna karşın Van İlimizde konutların % 70’ı kaçak ya da ruhsatsızdır; yapı kullanma izin belgesi baz alınırsa bu oran % 85’a çıkmaktadır. Bina stokunun çoğunun yenilenmesi veya onarılması gerekmekte, konutların çoğunun oturulabilir olmadığını göstermektedir. Bu, olası bir depremde felakete davetiye çıkarmaktır.

İnşaat Mühendisleri Odası yapı üretim sürecinde denetimin hayati önem taşıdığı bilinciyle, Yapı Denetim Yasası’nın ülke koşullarına ve ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde ivedilikle yenilenmesi gerektiği düşüncesindedir. Yapı denetim sisteminin eksiksiz uygulanması geleceğin güvence altına alınmasını sağlayacak önemdedir.

İMO’nun çağrısı açık ve nettir: “Yapı üretim sürecinin ülke genelinde sağlıklı şekilde denetlenebilmesi için Yapı Denetim Yasası’nda gerekli değişiklikler yapılmalıdır. Aksi takdirde yaşanacak acıların vebalinden kurtulamazsınız”.

1999 depremlerinin üzerinden onca yıl geçmiş olmasına rağmen, kayda değer adım atmayan siyasi iktidar, binlerce inşaat mühendisinin sesini duymazlıktan, binlerin yürüyüşünü yine görmezlikten gelmiş, deyim yerindeyse kendi bildiğini okumaya devam etmiştir.

Elbette sorun inşaat mühendisleri tarafından dile getirilen taleplerin karşılık bulması değildir; inşaat mühendislerini harekete geçiren toplumsal ve mesleki sorumluluktur ki, Odamız siyasi iktidara da sorumluluğunu hatırlatmayı görev saymaktadır.

İlginçtir ki, dünyanın pek çok ülkesinde devlet, meslek odalarını toplumsal sorunlar çerçevesinde harekete geçirmek için projeler üretmektedir. Türkiye’de ise işler tam tersi doğrultuda cereyan etmektedir. Meslek odaları, sivil örgütlenmeler uzmanlık alanlarıyla ilgili konularda kamuoyu oluşturmaya çalışmakta, kamu idaresi üstüne baskı kurup adım atmaya zorlamaktadır.

1999 depremlerinden bu yana İnşaat Mühendisleri Odası Türkiye’nin deprem kuşağında bulunmasından hareketle, doğal afetlerin felakete dönüşmemesi için yapı üretim sürecinin başından sonuna kadar yapılması gerekenlerle ilgili uygulanabilir çözümler üretmiş, mevzuatta yapılması gereken değişikliklerle ilgili kamuoyunu bilgilendirmiş, kamu kurumları tarafından başlatılan çalışmalara katkı sunmuş, alınan kararların takipçisi olmuş, gerek hazırladığı raporlarla gerek 2008 17 Ağustos’unda olduğu gibi kitlesel eylemlerle konuyu gündemde tutmaya çalışmış, toplumsal duyarlılığın körelmesinin önüne geçmeye gayret etmiştir.